Story-Based Inquiry

Story-Based Inquiry is een praktische methode om onderzoeksverhalen doelgericht op te zetten, te organiseren en overtuigend te presenteren.

Je werkt niet vanuit een losse verzameling feiten, maar vanuit een toetsbare hypothese, een scenario van wat er gebeurd kan zijn en een plan om dat bewijs systematisch te verzamelen.

Doelgroep

Deze training is voor journalisten, onderzoekers, podcast- en documentairemakers, communicatiespecialisten en medewerkers van ngo’s die zelfstandig of in teamverband aan een diepgravend onderzoek werken.

De aanpak is geschikt voor beginners die houvast zoeken bij hun eerste grote onderzoek, én voor ervaren professionals die hun werkwijze scherper, overzichtelijker en efficiënter willen maken. De methode kan worden toegepast op artikelen, reportages, documentaires en andere journalistieke producties.

Wat je leert

Je leert een onderzoeksproces van vermoeden naar publiceerbaar verhaal structureren. Daarbij werk je met vijf samenhangende stappen:

• Een hypothese formuleren: wat denk je dat er aan de hand is, wat wil je onthullen en wat is minimaal nodig om een verhaal te kunnen maken?
• Een tijdlijn opbouwen: als de hypothese klopt, welke gebeurtenissen, actoren en gevolgen moeten dan nog meer aantoonbaar zijn?
• Een bronnenkaart maken: welke documenten, databronnen, observaties, deskundigen, getuigen, slachtoffers en andere betrokkenen kunnen elk onderdeel van het scenario bewijzen?
• Een masterfile opzetten: bronnen, feiten, citaten, observaties en open vragen zo ordenen dat bewijs en bron steeds bij elkaar blijven.
• Het verhaal schrijven: het materiaal omzetten in een helder, zorgvuldig en meeslepend verhaal, met aandacht voor argumentatie, betrouwbaarheid, ritme, details en impact.

Je leert bovendien een onderzoek vooraf beoordelen op journalistiek belang, haalbaarheid, risico’s en opbrengst: voor het publiek, de redactie én je eigen ontwikkeling als onderzoeker.

Opzet

De training bestaat uit vier onderdelen waarin je stap voor stap aan een eigen onderzoeksidee werkt. De eerste onderdelen leveren samen een concreet researchplan op: een hypothese, tijdlijn en bronnenkaart. Daarna leer je hoe je gevonden materiaal documenteert in een doorzoekbare, bruikbare masterfile en hoe je die basis gebruikt om het uiteindelijke verhaal te schrijven.

De methode verbindt research en schrijven nadrukkelijk met elkaar. Daardoor wordt schrijven geen eindfase onder tijdsdruk, maar een manier om tijdens het onderzoek verbanden te ontdekken, lacunes te zien en je bewijsvoering te testen.

Werkvorm

De training combineert compacte uitleg met praktische oefeningen, analyse van voorbeelden en gerichte toepassing op het eigen werk. Deelnemers formuleren en toetsen een hypothese, bouwen een tijdlijn, brengen stakeholders en documenten in kaart en maken een eerste opzet voor hun masterfile.

Er is ruimte om onderzoeksvragen, keuzes en obstakels uit lopende projecten te bespreken. De werkwijze is hands-on: je vertrekt met instrumenten die je direct in je eigen onderzoek kunt gebruiken.

Duur

Vier bijeenkomsten. De exacte duur, planning en vorm — bijvoorbeeld incompany, online of op locatie — kunnen worden afgestemd op de organisatie en de beschikbare tijd.

Resultaat

Na afloop heb je een concreet en beter beheersbaar onderzoeksplan voor een eigen onderwerp. Je weet wat je precies wilt aantonen, welke gebeurtenissen en actoren je moet onderzoeken, welke bronnen prioriteit hebben, hoe je bewijs, citaten en observaties veilig en overzichtelijk vastlegt, en hoe je de stap maakt van materiaalverzameling naar een feitelijk sterk en overtuigend verhaal.

Zo vergroot je de kans dat een goed idee niet blijft steken in losse notities, documenten en interviews, maar uitmondt in een controleerbare publicatie met journalistieke impact.

Achtergrond

Sinds de eerste publicatie door UNESCO in 2009 hebben ^{duizenden journalisten en onderzoekers van ngo’s} de methode met succes toegepast. Story-Based Inquiry is gebaseerd op doctoraalniveau research, een cumulatieve eeuw journalistieke ervaring en praktijktesten met tienduizenden studenten en professionals wereldwijd. Ze wordt door docenten in het vak een "benchmark" en een "verrijking" genoemd.

Luuk Sengers behoort samen Mark Lee Hunter tot de bedenkers van de methode. Ze hebben de werkwijze voortdurend verbeterd en hun trainingen verfijnd op conferenties en bij vooraanstaande academische instellingen op vijf continenten. Ze hebben de carrières van journalisten (van beginners tot bestsellers), activisten en wetenschappers beïnvloed, zoals de getuigenissen hieronder aantonen.

Reacties van cursisten

“I’m a big fan of […] Story-Based Inquiry. It’s become, practically speaking, the Bible for investigative reporting, and an invaluable resource for editors and reporters alike.” (Diana Jean Schemo, Executive Editor of 100Reporters)

“I started off as a deep sceptic and I am now a profound convert. In one hour you guys changed my life” (Katherine Eban, best-selling author of Bottle of lies. The Inside Story of the Generic Drug Boom)

“The method is brilliantly intelligent and useably simple. It has completely revolutionised the way I work” (Brendan Montague, Request Initiative)

“This was the most useful course I have ever attended. Clear, hands-on, and superbly delivered.” (Feedback CIJ Webinar 2021)